Met de start van 2026 zijn meerdere wetswijzigingen in werking getreden die direct invloed hebben op ondernemen, werken, investeren en wonen. In dit artikel zetten we de belangrijkste wijzigingen op een rij en lichten we toe wat deze in de praktijk voor jou kunnen betekenen.
Belastingen en fiscale regelingen: minder aftrek, andere tarieven
Voor veel zelfstandigen is 2026 opnieuw een jaar waarin fiscale voordelen verder worden afgebouwd. De zelfstandigenaftrek is dit jaar fors verlaagd. Waar deze aftrekpost in 2025 nog € 2.470 bedroeg, is dat in 2026 teruggebracht naar € 1.200. Dit bedrag mag nog steeds van de winst worden afgetrokken, maar het belastingvoordeel is duidelijk kleiner geworden. Met name voor zelfstandigen met een stijgende winst kan dit leiden tot een hogere belastingdruk.
Ook in andere sectoren zijn belastingwijzigingen doorgevoerd. Zo is het btw-tarief op hotelovernachtingen verhoogd. Ondernemers in de hospitality-sector krijgen hierdoor te maken met hogere prijzen voor hun klanten. Of lagere marges wanneer zij de verhoging niet volledig doorberekenen. Voor zakelijke en particuliere gasten betekent dit simpelweg dat een overnachting duurder is geworden. Tot slot zijn ook de tarieven van de inkomstenbelasting in box 1 een klein beetje aangepast.
Vastgoed: lagere overdrachtsbelasting voor beleggers
Een opvallende wijziging in 2026 gaat over de overdrachtsbelasting voor woningen die niet bedoeld zijn voor eigen bewoning. Wie een woning koopt als belegging of als vakantiewoning en er dus niet zelf gaat wonen, betaalt sinds dit jaar geen 10,4% overdrachtsbelasting meer, maar 8%. Met deze verlaging wil de overheid investeringen in (nieuwbouw)huurwoningen stimuleren, in de hoop dat het woningaanbod hierdoor toeneemt.
Werken en personeel: minimumloon en vergoedingen aangepast
Het wettelijk minimumloon is per 1 januari 2026 verhoogd naar € 14,71. Dit heeft directe gevolgen voor werkgevers met personeel aan de onderkant van de loonschaal. Voor werknemers betekent dit een hoger bruto-inkomen.
Daarnaast is de onbelaste thuiswerkvergoeding iets verhoogd. Werkgevers mogen in 2026 een vergoeding van € 2,45 per thuiswerkdag geven zonder dat hierover belasting hoeft te worden betaald. In 2025 was dit nog € 2,40. De onbelaste reiskostenvergoeding blijft ongewijzigd op € 0,23 per kilometer. Voor organisaties met hybride werkvormen blijft het dus belangrijk om een duidelijke en fiscaal correcte keuze te maken tussen thuiswerk- en reiskostenvergoedingen.
Zelfstandigen en schijnzelfstandigheid: nog geen boetes, wel scherp toezicht
Hoewel de discussie rondom schijnzelfstandigheid al jaren speelt, geldt in 2026 wederom een overgangsjaar. Werkgevers die verzuimen de regels tegen schijnzelfstandigheid na te komen, krijgen ook in 2026 nog geen boete. Er wordt wel gestart met een bedrijfsbezoek met als inzet het goede gesprek, vertrouwen en om organisaties de mogelijkheid te bieden om hun bedrijfsvoering te verbeteren. Pas vanaf 1 januari 2027 vervallen ook deze elementen van de ‘zachte landing’ . Wel kunnen, in tegenstelling tot 2025, in 2026 aan werkgevers en werknemers vergrijpboetes worden opgelegd in geval van opzet of grove schuld. Concreet betekent dit dat de Belastingdienst in 2026 de mogelijkheid van naheffingen voor de periode tot 1 januari 2025 blijft houden, maar dus geen verzuimboetes oplegt.
Contant betalen: nieuwe grenzen
Contante betalingen boven een bedrag van € 3.000 zijn vanaf nu verboden. Met deze maatregel wil de overheid witwassen en fraude verder tegengaan. Voor ondernemers betekent dit dat zij hun betaalprocessen hierop moeten inrichten en klanten hierover duidelijk moeten informeren. Voor particulieren betekent het simpelweg dat grotere aankopen voortaan altijd giraal moeten worden voldaan.
Bedrijfsopvolging: strengere voorwaarden voor fiscale voordelen
Voor ondernemers en families die bezig zijn met bedrijfsopvolging geldt dat de bedrijfsopvolgingsregeling (BOR) en de doorschuifregeling in box 2 van de inkomstenbelasting (DSR) verder zijn aangescherpt. Zo komen er enerzijds versoepelingen van de bezits- en voortzettingseis voor de BOR en anderzijds beperkingen van de toegang tot de BOR en DSR door uitbreiding van het begrip ‘preferente aandelen’. Deze wijzigingen maakt bedrijfsopvolging voor sommige investeerders en families minder aantrekkelijk en vraagt om een heroverweging van bestaande structuren. Tegelijkertijd biedt de aangepaste regeling op een ander punt juist meer flexibiliteit. Het wordt eenvoudiger om een verkregen onderneming na overdracht te herstructureren. Zo kun je het bedrijf bijvoorbeeld splitsen, samenvoegen of laten fuseren zonder dat het belastingvoordeel van de BOR direct verloren gaat. Tijdige planning en advies zijn hierbij cruciaal om onaangename fiscale verrassingen te voorkomen.
Overheid en digitalisering: elektronisch verkeer officieel toegestaan
Met de invoering van de ‘Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer’ is het nu officieel toegestaan om formele communicatie met overheden digitaal te voeren. Denk hierbij aan vergunningaanvragen, bezwaarschriften en andere officiële berichten aan gemeenten, provincies of waterschappen.
Bestuursorganen zijn verplicht om hiervoor duidelijke digitale kanalen aan te wijzen. Dit zorgt voor meer gemak, snellere communicatie en minder papierwerk voor ondernemers en particulieren.
Tot slot
De wetswijzigingen van 2026 laten zien dat regelgeving continu in beweging is. Sommige maatregelen vragen om aanpassing, andere bieden juist nieuwe kansen. Of het nu gaat om ondernemen, investeren, werken of bedrijfsopvolging: een goede voorbereiding en inzicht in de gevolgen maken het verschil.
Heb je vragen over wat deze veranderingen specifiek voor jouw situatie betekenen? Neem dan gerust contact met ons op, wij denken graag met je mee.
