De verkoop van een bedrijf is vaak een intensief traject. De focus ligt hierbij vaak op de koopprijs maar er komt meer bij kijken. Soms is de prijs laag, maar zijn er risico’s waardoor de kosten toch hoger uitvallen. Zowel voor de verkoper als voor de koper. Wat zijn de grootste valkuilen?
-
Onduidelijkheid over wat precies wordt verkocht
Bij een aandelentransactie wijzigt alleen de eigenaar van de rechtspersoon. De bezittingen en schulden blijven in de vennootschap. Bij een activatransactie moet per onderdeel (contracten, inventaris, intellectueel eigendom) worden bepaald wat er mee overgaat
Valkuil: een slechte omschrijving van wat precies wordt overgedragen. Dat leidt tot discussies achteraf over bijvoorbeeld langlopende werkzaamheden of specifieke verplichtingen.
-
Onvoldoende of onduidelijke garanties
Garanties zijn een kernonderdeel van de koopovereenkomst en zorgen voor een risicoverdeling. De verkoper verklaart bijvoorbeeld dat de jaarrekening klopt, dat er geen juridische procedures lopen of dat er geen zieke werknemers zijn.
Valkuil: te ruime, te beperkte of te vage garanties. Voor een koper zijn termen als ‘naar beste weten’ gevaarlijk, omdat dit het bewijzen lastiger maakt. Zorg dat de garanties concreet, controleerbaar en in balans met de koopsom zijn.
-
De balans tussen onderzoeks- en mededelingsplicht
Bij bedrijfsovernames vindt meestal een boekenonderzoek (due diligence) plaats. Dit betekent echter niet dat de verkoper achterover kan leunen. De verkoper heeft de plicht belangrijke informatie te melden. Doet hij dat niet, dan kan hij mogelijk aansprakelijk worden gesteld.
Valkuil: denken dat een boekenonderzoek de verkoper vrijstelt van zijn plicht om proactief gebreken te melden. Transparantie over bekende risico’s is essentieel om latere claims te voorkomen. Leg ook vast welke informatie is uitgewisseld.
-
Onduidelijke prijsmechanismen
De koopprijs bij een bedrijfsovername is meestal niet één vast bedrag. Vaak wordt gewerkt met een earn-out (‘nabetaling’) of correcties op basis van werkkapitaal of netto-schuld.
Valkuil: definities van begrippen als netto-schuld en werkkapitaal die op meerdere manieren uit te leggen zijn. Voorkom discussie hierover en werk met duidelijke definities, rekenvoorbeelden en een voorbeeldbalans.
-
Te weinig oog voor aansprakelijkheidsbeperkingen
In overnamecontracten worden vrijwel altijd aansprakelijkheidsbeperkingen opgenomen, zoals een maximumbedrag (cap) of een drempelbedrag (basket).
Valkuil: geen uitzonderingen opnemen. Voor fundamentele garanties (zoals dat aandelen correct zijn uitgegeven) of als er sprake is van fraude of opzet van verkoper, gelden de aansprakelijkheidsbeperkingen niet. Stem dus de aansprakelijkheidsregeling af op de risico’s die in het bedrijf zitten (gebleken uit het boekenonderzoek).
Conclusie
Kijk bij onderhandelingen niet alleen naar de koopprijs. Ook garanties, prijsmechanismen en aansprakelijkheidsafspraken zijn uiteindelijk bepalend of de deal goed uitpakt.
